Працягваем замацоўваць карысную інфармацыю пра здароўе, якую агучвалі ў нашых матэрыялах урачы: гінеколагі, анколагі, псіхатэрапеўты, псіхіятры і рэпрадуктолагі.
Просты тэст на веды пра медыцину
1. Ці трэба для прафілактыкі рэцыдыву раку малочнай залозы пасля выдалення грудзей выдаляць яшчэ і яечнікі?
А. Трэба абавязкова, бо большасць пухлінаў малочнай залозы «сілкуюцца» жаночымі палавымі гармонамі, якія выдзяляюць яечнікі. Калі не атрымлівацца выдаліць усе клеткі пухліны, яны працягнуць «харчавацца» гармонамі яечнікаў, і пухліна з'явіцца зноў.
Б. Гэта вырашаецца індывідуальна.
В. Не. Навошта выдаляць здаровы орган? Гэта ж розныя сістэмы.
Адказ – Б: Проста так, з прафілактычнай мэтай, яечнікі зараз не выдаляюць. Усё вырашаецца індывідуальна. Рашэнне прымае анколаг у залежнасці ад гісталагічнай формы раку малочнай залозы.
Больш падрабязна пра гінекалагічныя і анкалагічныя хваробы рэпрадуктыўнай сістэмы – тут.
2. Ці можна верыць вынікам тэсту на сумяшчальнасць партнёраў для нараджэння дзяцей?
А. Так, гэта інфарматыўны тэст, які паказвае наяўнасць у жанчын антыспермальных антыцелаў, якія «змагаюцца» са сперматазоідамі.
Б. Не. Гэта маркетынгавы ход клінік. Несумяшчальнасці не існуе, хіба што паміж блізкімі сваякамі.
В. Не. Навошта яго наогул праходзіць, лепей шукаць прычыны бяздзетнасці ў хваробах.
Адказ – А: Наяўнасць антыспермальных антыцелаў у арганізме – адна з прычынаў імуналагічнай бясплоднасці. Гэтыя антыцелы могуць выпрацоўвацца ў жанчын і мужчын. Калі яны ўтвараюцца ў жанчын, дык негатыўна ўплываюць на рухомасць сперматазоідаў. Гэта ў рэпрадукталогіі і прынята называць несумяшчальнасцю партнёраў. Але дадзеная праблема – не прысуд. Нават калі вы несумяшчальныя, можна нарадзіць дзіця.
Падрабязна пра дыягностыку, прычыны і лячэнне імуналагічнай бясплоднасці – тут.
3. Калі я адчуваю паніку і страх з-за адсутнасці смартфона пад рукой, дык я, напэўна, ...
А. … смартфонапсіхапат
Б. … весціфоб
В. … намафоб
Адказ – В: Нездаровая паніка з-за адсутнасці тэлефона называецца намафобіяй (ад англ. No mobile-phone phobia). Гэтага дыягназу яшчэ няма ў класіфікацыі хваробаў, але псіхатэрапеўты ўжо некалькі гадоў працуюць з такімі пацыентамі. Дарэчы, весціфобія – гэта боязь адзення.
Больш падрабязна пра дыягностыку і лячэнне сучаснай фобіі – тут.
4. Ці можа снатворнае прывесці да парушэння сну?
А. Не, вядома. Яно ж скіраванае на адваротнае – каб людзі засыналі.
Б. Можа – пры працяглым ужыванні.
В. Лепей снатворнае не піць, каб не прывыкаць, ёсць правераныя заспакаяльныя травяныя зборы.
Адказ – Б: Парушэнне сну – сур'ёзны сімптом захворванняў, снатворныя дапамагаюць прыбраць сімптомы, але не лечаць хваробу, што прыводзіць да залежнасці ад прэпарата. А пры працяглым прыёме затым снатворныя самі ж і парушаюць структуру сну.
Больш падрабязна пра метады барацьбы з бяссонніцай у сталым узросце – тут.
5. Ці можна прызнаць чалавека недзеяздольным на падставе псіхічнага дыягназу?
А. Нельга. Не ўсе псіхічныя захворванні прыводзяць да няздольнасці разумець свае дзеянні.
Б. Можна. Гэта вельмі сур'ёзны дыягназ.
В. Трэба падыходзіць да ацэнкі комплексна, хвароба – не падстава пазбаўляць чалавека грамадзянскіх правоў.
Адказ – В: Наяўнасць дыягназу псіхічнага расстройства не з'яўляецца крытэрыем для пазбаўлення дзеяздольнасці. Па правілах эксперт павінен праводзіць комплексную ацэнку розных бакоў жыцця чалавека, у тым ліку яго навыкі сацыяльнага функцыянавання, сацыяльнай цямлівасці, якія вызначаюць магчымасць жыць самастойна.
Падрабязней пра крытэрыі і спрэчныя моманты ацэнкі дзеяздольнасці – тут.